<p>ევროპის სუპერთასს სათავე 1972 წელს დაედო <br> უეფას სუპერთასი - ოფიციალური საფეხბურთო ტურნირია, რომელიც ხსნის ევროპულ სეზონს და ერთი მატჩისგან შედგება - მასში წინა სეზონში ჩემპიონთა ლიგისა და ევროპის ლიგის გამარჯვებულები ხვდებიან.</p><p><p><div style="text-align: center;"><strong><span style="color: #ff0000;">ასე იწყებოდა...</span></strong></div></p> უეფას სუპერთასი 1972 წელს დაარსდა. ფრანგულმა გაზეთმა "ეკიპმა" საფეხბურთო ევროპას ჩემპიონთა თასის ჩატარება შესთავაზა იმ პერიოდში, როცა ფრანგული "რეიმსი" კონტინენტის ერთ-ერთ საუკეთესო გუნდად მიიჩნეოდა. უეფას სუპერთასის იდეა კი ჰოლანდიაში დაიბადა მაშინ, როცა მთელ ევროპას შიშის ზარს სცემდნენ ამ ქვეყნის კლუბები - იმ პერიოდში "ფეიენოორდი" და "აიაქსი" ოთხჯერ გავიდნენ ევროპის ჩემპიონთა თასის ფინალში და სამჯერ მოიგეს პრესტიჟული ტიტული. ის პერიოდი "ოქროს ხანად" არის მიჩნეული ჰოლანდიური ფეხბურთის ისტორიაში. იქაური კლუბები საუკეთესოებად მიიჩნეოდნენ კონტინენტზე.</p><p>ტურნირის ჩატარების იდეით გამოვიდა ჰოლანდიური გაზეთის, De Telegraaf-ის რეპორტიორი ანტონ ვიტკამპი, რომელიც, მოგვიანებით, ამ გამოცემის სპორტული განყოფილების რედაქტორი გახდა. ვიტკამპი ახალ ორიგინალურ ხერხს ეძებდა ევროპულ არენაზე ჰოლანდიური კლუბების, კერძოდ კი, იოჰან კრუიფის "აიაქსის" შესაძლებლობების გამოსაცდელად.</p><p>"მე მოვიგონე ეს იმისთვის, რომ კიდევ ერთხელ წარმომეჩინა იოჰან კრუიფი და მისი "აიაქსი". ეს ჩვენი დრო იყო, რადგან ყველა აღმერთებდა ტოტალურ ფეხბურთს. "აიაქსმა" და "ფეიენოორდმა" მიყოლებით ოთხი ჩემპიონთა თასი გაითამაშეს", - ამბობდა ვიტკამპი.</p><p>იმასთან დაკავშირებით, რომ ჩემპიონთა თასის გარდა, ევროპაში უეფას ეგიდით თასების მფლობელთა თასიც იმართებოდა, კონტინენტის საუკეთესო გუნდის სტატუსი ორად იყოფოდა ამ ორი ტურნირის გამარჯვებულებს შორის. ცხადი იყო, რომ მათ შორის ურთიერთდაპირისპირებას უნდა გამოევლინა კლუბი, რომელიც ერთპიროვნულად და სამართლიანად გახდებოდა ევროპაში საუკეთესო.</p><p>"მათ დაიმსახურეს არა მხოლოდ ფული და დიდება, არამედ მსოფლიოს საუკეთესო გუნდის სახელი. მაგრამ რომელი გუნდი უნდა ჩათვლილიყო საუკეთესოდ ევროპაში?</p><p>ფეხბურთი არაპროგნოზირებადი თამაშია, რომელიც წვრილმანებზეა დამოკიდებული. მაშინ რატომ არ უნდა ჩავატაროთ მატჩები ჩემპიონთა თასისა და თასების მფლობელთა თასის გამარჯვებულებს შორის? რატომ არ უნდა მოვუწყოთ "აიაქსს" კიდევ ერთი გამოცდა? 1972 წელს თასების თასი შოტლანდიის "რეინჯერსმა" მოიგო. საკუთარი გეგმების შესახებ ამსტერდამული კლუბის პრეზიდენტს, ვან პრააგს მოვუყევი, რომელსაც მოეწონა იდეა..." - ჰყვებოდა მოგვიანებით ვიტკამპი.</p><p>როცა ვიტკამპმა თავისი იდეა "აიაქსის" პრეზიდენტს, იაპ ვან პრააგს გაუზიარა, მან წინადადება დიდი ენთუზიაზმით მიიღო და მალე გაზეთის პატრონაჟით დაიწყო ტურნირისთვის მზადება. იაპის მამა - მიხაელ ვან პრააგი და ვიტკამპი უეფას პრეზიდენტთან, არტემიო ფრანკისთან შესახვედრად გაემგზავრნენ. პრეზიდენტმა მხარი არ დაუჭირა ტურნირს "რეინჯერსის" ერთწლიანი დისკვალიფიკაციის გამო. ეს სასჯელი გამოწვეული იყო შოტლანდიური კლუბის გულშემატკივრების ხულიგნური საქციელით. იმის გამო, რომ "რეინჯერსი" თავის ასწლიან ისტორიას აღნიშნავდა, გადაწყდა, უძლიერესის ტიტული არაოფიციალურ მატჩში გარკვეულიყო.</p><p><p><div style="text-align: center;"><strong><span style="color: #ff0000;">პირველი არაოფიციალური, პირველი ოფიციალური</span></strong></div></p> საბოლოოდ, სუპერთასის პირველი გათამაშება 1972 წელს მაინც გაიმართა. მას De Telegraaf-ი აფინანსებდა. ორი შეხვედრის ჯამში "აიაქსმა" 6:3 მოიგო.</p><p>პირველი შეხვედრა გლაზგოში 16 ივნისს გაიმართა და "აიაქსმა" 3:1 გაიმარჯვა. ჰოლანდიელთა რიგებში ჯონი რეპმა, კრუიფმა და არი ჰაანმა გამოიჩინეს თავი, შოტლანდიელთაგან კი ერთადერთი ბურთი ალექს მაკდონალდის ანგარიშზეა.</p><p>საპასუხო შეხვედრაში, რომელიც ამსტერდამში გაიმართა, მასპინძლებმა 3:2 მოიგეს. "რეინჯერსში" ისევ გამოიჩინა თავი მაკდონალდმა, მას მიბაძა კვენტინ იანგმა, მაგრამ "აიაქსის" მხრიდან ამას ჰაანმა, მიურენმა და კრუიფმა უპასუხეს.</p><p>ერთი წლის შემდეგ უეფა დათანხმდა "მილანსა" და "აიაქსს" შორის სუპერთასის ფინალის კურირებას, თუმცა ამ შეხვედრების ჩატარების შესახებ ოფიციალურად არ გამოუცხადებიათ. უეფას სუპერთასის ოფიციალური დებიუტი "სან სიროზე" შედგა, სადაც "მილანმა" მინიმალური ანგარიშით - 1:0 დაამარცხა "აიაქსი", თუმცა, საპასუხო შეხვედრაში, ამსტერდამელებმა, რომლებიც უკვე კრუიფის გარეშე თამაშობდნენ, 6:0 გაანადგურეს იტალიელები. როგორც ვიტკამპმა ჩაიფიქრა, "აიაქსმა" ისევ დაამტკიცა თავისი ძალა.</p><p><span style="color: #ff0000;"><strong></p><p>თასი</strong></span></p><p>ამჟამინდელი სუპერთასი პირველად 2006 წელს "სევილიას" გადასცეს. მანამდე, დიდი ხანი სუპერთასი ყველაზე პატარა იყო ევროპულ პრიზებს შორის. ის მხოლოდ 5 კილოგრამს იწონიდა, სიმაღლე კი 42.5 სანტიმეტრს უდრიდა. შედარებისთვის, ჩემპიონთა თასი 8 კილოგრამს იწონის, ევროპალიგის თასი - 15 კილოგრამს.</p><p>თანამედროვე სუპერთასის სიმაღლე 58 სანტიმეტრია, წონა კი 12.2 კილოგრამს უტოლდება.</p><p>ახალი თასი ინარჩუნებს თავისი წინამორბედის დიზაინის ძირითად ელემენტებს, რომელიც შექმნილია მილანში, ბერტონის სახელოსნოში.</p><p>სუპერთასი გარდამავალი პრიზია. გამარჯვებულ გუნდს მხოლოდ თასის ასლი გადაეცემა. იმ შემთხვევაში, თუ რომელიმე კლუბი გარდამავალ პრიზს ზედიზედ სამჯერ ან ჯამში ხუთჯერ მოიგებს, ჯილდოს ორიგინალი სამუდამო მფლობელობაში გადაეცემა. ასეთი რამ პირველად (და ჯერჯერობით, უკანასკნელად) 2007 წელს მოხდა, როცა "მილანმა" 3:1 დაამარცხა "სევილია" და თასი სამუდამოდ წაიღო შინ.</p><p><p><div style="text-align: center;"><strong><span style="color: #ff0000;">საინტერესო ფაქტები, რეკორდები</span></strong></div></p> * სუპერთასის ისტორიაში 3 შემთხვევა იყო, როცა გამარჯვებული არ გამოვლინდა:</p><p>1974 წელს სუპერთასი არ გაიმართა პოლიტიკური მოტივებით. მაშინ ერთმანეთს უნდა შეხვედროდნენ გფრ-ისა და გდრ-ის წარმომადგენლები - "ბაიერნი" და "მაგდებურგი".</p><p>1981 წელს ფინალი არ გაიმართა "ლივერპულსა" და თბილისის "დინამოს" შორის, რადგან გუნდებმა მატჩების ჩატარების თარიღზე ვერ მოილაპარაკეს.</p><p>1985 წელს სუპერთასი არ გაიმართა "ეიზელის" ტრაგედიის შემდეგ ინგლისური კლუბების დისკვალიფიკაციის გამო. მაშინ ერთმანეთში უნდა ეთამაშათ "იუვენტუსსა" და "ევერტონს".</p><p>* 1993 წელს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებულმა "მარსელმა" ვერ ითამაშა სუპერთასზე დისკვალიფიკაციის გამო. მის ნაცვლად სუპერთასის მატჩში მონაწილეობა მიიღო ჩემპიონთა თასის ფინალისტმა "მილანმა".</p><p>* 1984 და 1991 წლებში მხოლოდ ერთი მატჩი ჩატარდა, რადგან საპასუხოს ორგანიზება ვერ მოხერხდა.</p><p>* სუპერთასის ლიდერები მოგებების რაოდენობით: "მილანი" - 5 (1989, 1990, 1994, 2003, 2007); "ბარსელონა" - 4 (1992, 1997, 2009, 2011); ლივერპული - 3 (1977, 2001, 2005).</p><p>* სუპერთასის ყველა დროის საუკეთესო ბომბარდირია არი ჰაანი ("აიაქსი", "ანდერლეხტი") - მის ანგარიშზე 5 გოლი მოდის.</p><p>* ყველაზე მეტჯერ სუპერთასზე უთამაშიათ: ჰაანს, ალესანდრო კოსტაკურტასა და რობერტო დონადონის (ორივე - "მილანი").</p><p>* სუპერთასების ისტორიაში ორი ჰეთ-თრიკი დაფიქსირებულა: 1977 წელს ლივერპულელმა ტერი მაკდერმოტმა სამი გოლი გაუტანა "ჰამბურგს" (6:0), 2012 წელს კი "ატლეტიკოს" ფორვარდმა რადამელ ფალკაომ შეასრულა ჰეთ-თრიკი "ჩელსის" წინააღმდეგ (4:1).</p><p>* 6:0 არის ყველაზე დიდი ანგარიში სუპერთასის ისტორიაში: "აიაქსი"-"მილანი" 6:0 (1974); "ლივერპული"-"ჰამბურგი" 6:0 (1977);</p><p>* ყველაზე მეტი გოლი ერთ მატჩში 1997 წელს გავიდა - 7: პსჟ-"იუვენტუსი" 1:6.</p><p>* 1983 წელს გაიმართა ყველაზე უხეში მატჩი: "ასტონ ვილასა" და "ბარსელონას" შეხვედრაში სამი წითელი და 10 ყვითელი ბარათი იქნა ნაჩვენები.</p><p><strong>სუპერთასის გამარჯვებულები</strong></p><p>1973 აიაქსი</p><p>1974 არ ჩატარებულა</p><p>1975 დინამო კიევი</p><p>1976 ანდერლეხტი</p><p>1977 ლივერპული</p><p>1978 ანდერლეხტი</p><p>1979 ნოტინგემი</p><p>1980 ვალენსია</p><p>1981 არ ჩატარებულა</p><p>1982 ასტონ ვილა</p><p>1983 აბერდინი</p><p>1984 იუვენტუსი</p><p>1985 არ ჩატარებულა</p><p>1986 სტიაუა</p><p>1987 პორტუ</p><p>1988 მეხელენი</p><p>1989 მილანი</p><p>1990 მილანი</p><p>1991 მანჩესტერი</p><p>1992 ბარსელონა</p><p>1993 პარმა</p><p>1994 მილანი</p><p>1995 აიაქსი</p><p>1996 იუვენტუსი</p><p>1997 ბარსელონა</p><p>1998 ჩელსი</p><p>1999 ლაციო</p><p>2000 გალათასარაი</p><p>2001 ლივერპული</p><p>2002 რეალი</p><p>2003 მილანი</p><p>2004 ვალენსია</p><p>2005 ლივერპული</p><p>2006 სევილია</p><p>2007 მილანი</p><p>2008 ზენიტი</p><p>2009 ბარსელონა</p><p>2010 ატლეტიკო</p><p>2011 ბარსელონა</p><p>2012 ატლეტიკო</p><p>2013 ბაიერნი</p><p>2014 რეალი</p><p><strong>ყოველკვირეული ჟურნალი "ლელო week"</strong></p>
ეკვადორის ნაკრებს გალიარდო ჩაუდგა სათავეში
"ამ სეზონში ყველაზე ცუდად ვითამაშეთ, მაგრამ მოვიგეთ" - რა თქვა ლუის ენრიკემ "ბრესტთან" მატჩის შემდეგ?
"ეს ჩემთვის სიურპრიზია" - მატვეი საფონოვი
თაჩ რაგბის ტურნირი ტაბახმელაში
ეკვადორის ნაკრებს გალიარდო ჩაუდგა სათავეში
"წელს "ოქროს ბურთის" მოგებას მე ვიმსახურებ" - ლამინ იამალი
კვარაცხელიას 66 წუთი - პსჟ-მ "ბრესტს" მინიმალური ანგარიშით მოუგო
VIDEO | ეროვნული ლიგა | იბერია 1999 1-0 სპაერი. ფავორიტის მძიმე გამარჯვება
საზონოვი შეცვლაზე შევიდა - "ხეტაფემ" "დეპორტინოსთან" ქულები გაიყო
"ბრესტთან" მატჩში პსჟ-ს შემადგენლობა ცნობილია
[VIDEO] მამაგეიშვილმა გაიტანა, კიტეიშვილმა პენალტი ვერ გამოიყენა - "შტურმმა" ლიდერს "ლასკს" მოუგო
VIDEO | ეროვნული ლიგა | დილა 2-2 დინამო (ბთ). ლიდერი ორშაბათამდე თუ..?
გოგლიჩიძე არ ათამაშეს - "მონცა" "ლეჩესთან" დამარცხდა
ქართველების გარეშე - "ჰაიდენჰაიმმა" "ჰოლშტაინს" მოუგო
იეგოიანის "ექსელსიორი" სახლში "უტრეხტთან" დამარცხდა
ხვალ "სან სიროზე" სერია A-ში ჩაკვეტაძის დებიუტია მოსალოდნელი
"კრიტიკა არ მადარდებს" - დემბელემ "ოქროს ბურთის" მოგების შემდეგ მის მიმართ დამოკიდებულებაზე ისაუბრა
ნიკოლოზ ბასილაშვილი გუანჯოუს ჩელენჯერზე იასპარეზებს
"ძალიან დიდი პოტენციალი აქვს" - მოურინიო დიომანდეს თამაშით კმაყოფილია
ზაფხულის სატრანსფერო საგის მთავარი მონაწილე ტრავმირებულია
არაბეთიდან კატარში - ბროზოვიჩი აზიურ ტურნეს აგრძელებს
იქნება თუ არა დღეს კვარაცხელია ძირითადში - L'Équipe-ის პროგნოზი
"ზოგიერთმა მათგანმა ფეხბურთის შესახებ ბევრი არაფერი იცის" - კვარაცხელიას ჟურნალისტებმა შედარება სთხოვეს
[VIDEO] ქოჩორაშვილმა "სევილიაში" პირველად ითამაშა - მისი გუნდი "ატლეტიკოსთან" დამარცხდა
"ბარსელონა" "რეალის" ყოფილი ფეხბურთელით დაინტერესდა
ლეაო "მილანიდან" "გალათასარაიში" გადავიდა
[VIDEO] იამალის დუბლი და ლამაზი გოლები - "ბარსელონამ" "მესტალიაზე" გაილაღა
[VIDEO] შენგელიას 17 ქულა - "ბარსელონა" "ვალენსიასთან" განადგურდა
[VIDEO] ჯამალ მუსიალამ მოედანზე გონება დაკარგა
[VIDEO] ქოჩორაშვილი თავის დაზღვევის მიზნით შეცვალეს - კაცნაკლულმა "სევილიამ" "ესპანიოლთან" გამარჯვება ხელიდან გაუშვა
"წელს "ოქროს ბურთის" მოგებას მე ვიმსახურებ" - ლამინ იამალი
"ლივერპული" რეკორდული ტრანსფერისთვის ემზადება
"აიაქსმა" ახალი ფორმა ბობ მარლის მიუძღვნა [PHOTO]
"როდესაც ფეხბურთელს დეპრესია აქვს, უნდა დაიცვა" - არგენტინის ნაკრების ფსიქოლოგმა "ატლეტიკო" გააკრიტიკა
სპორტული დებატები: "რეალი" თუ "ბარსა"? - ახალი პროექტი
"იუვენტუსს" "ნიუკასლის" ფორვარდის დამატება სურს
"მამარდაშვილი ძალიან კარგი მეკარეა" - ირაოლამ გაამხილა ვინ ითამაშებს "ტოტენჰემთან"
კვარაცხელიას აგენტი "აიაქსის" დირექტორს უახლოეს დღეებში შეხვდება
"კვარადღე" ლიგაზე! - გიორგის პასით დაწყებული და მთავარი მატჩები
ის, რაც აქამდე ვერც ერთმა ფრანგულმა გუნდმა ვერ შეძლო - პსჟ ისტორიის წერას აგრძელებს
სტასენმა "სენტ ეტიენი" დატოვა და ქოჩორაშვილის თანაგუნდელი გახდა - რა ბედი ელის დავითაშვილს?
[VIDEO] როდრი "ვალენსიას" სისუსტით შოკირებული დარჩა
"ვალენსიამ" 23 წლის ნიდერლანდელი მეკარე დაიმატა
სად გააგრძელებს კარიერას გორეტცკა? - გერმანელისთვის ბრძოლას "არსენალი" ლიდერობს
ერთი მბაპე გააძევეს, მეორემ გაიტანა - "მანჩესტერ სიტიმ", "ბეტისმა" და "რეალმა" გაიმარჯვეს
"მილანმა" სანტიაგო ხიმენესი "პორტოში" გაუშვა
მამარდაშვილის "რეალის" სიაში მოხვდა, "ლივერპულის" ახალმა მეკარემ კი ქართველს საკმაოდ ხმაურიანი შეტყობინება გაუგზავნა
დაბრუნება ნაცნობ ადგილას - ნკუნკუ კვლავ "ლაიფციგისთვის" შეუტევს
37 წლის ჰუნტელაარი მოედანზე 89-ე წუთზე გამოვიდა, დუბლი შეასრულა და "აიაქსს" მოაგებინა [VIDEO]
"ატლეტიკომ" "იუვენტუსისგან" დევიდი ინათხოვრა
ჟოზე მოურინიო: არადა, ვიდეოგამეორება რომ გამოეყენებინათ...
ნახევარდაცვაში ქოჩორაშვილს შეუწყვილდება? - "სევილიამ" "მილანის" ფეხბურთელი ინათხოვრა
რეალი-მანჩესტერ იუნაიტედი 2:1 - მშიერი "რეალის" პირველი სუპერლუკმა [VIDEO]
ზინედინ ზიდანი: სწორედ ასეთი შრომის შედეგი იყო ჩვენი გამარჯვება
[VIDEO] "ბარსელონამ" "ფეიენოორდი", "შტუტგარტმა" კი "ვიკინგი" დაამარცხა
[VIDEO] ლივერპულმა "ატლეტიკოს" სძლია - ბარკოლამ ტრავმა მიიღო
22.5 მილიონი ევრო გადაიხადეს და განაცხადში შეყვანა დაავიწყდათ
როდრის "ვალენსიაზე" გაჟღერებული ფრაზის გამო ბოდიშის მოხდა მოუწია
"ბედნიერი ვიქნები, თუ "ოქროს ბურთს" ის მოიგებს" - ლაპორტამ ფავორიტი დაასახელა
[VIDEO] "დერ კლასიკერი" მთელი თავისი ბრწყინვალებით - ბუნდესლიგაში "დორტმუნდის" 16-მატჩიანი წაუგებელი სერია "ბაიერნმა" შეწყვიტა
კანი "რეალზე": ახლა გასაგებია, როგორ მოახერხეს ჩემპიონთა ლიგის 15-ჯერ მოგება
ირაოლა: ბარკოლას კუნთის სპაზმი ჰქონდა
31 წლის ლორენტემ სანაკრებო კარიერა დაასრულა
"ოქროს ბურთის" ნომინანტებში ის შეიყვანეს და ჩემი ქმარი არა" - ნატალია France Football-ის გადაწყვეტილებით გაოგნებულია
"ზოგჯერ წასვლა საუკეთესო გამოსავალია", - ამორიმმა ლეაოზე ისაუბრა
"იმდენი ვიცინე, კინაღამ ძირს დავეცი" - ჰიონესმა ოლისეს "რეალში" შესაძლო ტრანსფერზე ისაუბრა
"დე ბურის კაბინეტში შევდივარ და ვხედავ, რომ..." - შოთა არველაძე განვლილ კარიერაზე და მომავალზე
[VIDEO] ბუდუ ზივზივაძემ მიუნხენის "ბაიერნს" გაუტანა!
[VIDEO] აი, ეს გვინდოდა. ქოჩორაშვილის გადამწყვეტი საგოლე პასი - "სევილიამ" "ვალენსიას" მოუგო და უკვე მესამე ადგილზეა
"რეალი" VS "ატლეტიკო" - უეფას სუპერთასი მადრიდში რჩება, გასარკვევია, ვისთან?
ქოჩორაშვილის ახალმა გუნდმა ბილბაოში გაიმარჯვა და გალიდერდა
"ხალხი ქვებს იმიტომ ესვრის, რომ ნაყოფით დატვირთული ხეა" - მოურინიო ვინისიუსზე
"თვითმფრინავის ავარიის შემდეგ, ახალ რაღაცებს ვსწავლობთ" - ამორიმის უცნაური განცხადება
უეფას 2020 წლის სუპერთასის მასპინძლობა 9 ასოციაციას სურს
უგოლო ფრე "ენფილდზე" - "ლივერპულმა" "ფულჰემს" ვერ აჯობა
[VIDEO] წიტაიშვილმა "ბერნაბეუზე" ითამაშა - "რაიო ვალეკანო" "რეალთან" დამარცხდა
"აიაქსის" 16 წლის ფეხბურთელი 18 წლის ძმასთან ერთად დაიღუპა